Van maandag 19 mei tot en met zaterdag 24 mei 2008 vond in Kollumerland c.a. de Groene Week plaats. Om de doelstelling van de gemeente om in 2020 energieneutraal te zijn kracht bij te zetten, werd een gevarieerd, informatief en feestelijk programma voor bewoners, ondernemers, scholen en andere partijen georganiseerd. De week was er in de eerste plaats op gericht om alle geledingen van de Kollumerlandse samenleving bekend te maken met de gemeentelijke doelstelling. In de tweede plaats hoopte de organisatie er zoveel mogelijk mensen en partijen mee te stimuleren zelf een bijdrage te leveren.
Ter promotie van de Groene Week werd een keur aan middelen ingezet. Het campagnelogo, een vrolijk bijtje, en de slogan ‘Energieneutraal Kollumerland 2020? Ik draag BIJ’ fungeerden daarbij telkens als herkenbare elementen. Deze website met achtergronden, aankondigingen, actualiteiten en tips werd gelanceerd en zal ook worden voortgezet (immers: we hebben nog een tijd te gaan tot 2020!). Er werd volop geadverteerd en geïnformeerd via de lokale media en folders. Verspreid over de gemeente stonden tijdens de Groene Week informatieve driehoeksborden en werden fleurige banieren opgehangen.
Voor jong en oud, ondernemers en inwoners, vonden uiteenlopende activiteiten plaats die allemaal konden rekenen op grote belangstelling, óók van de pers. De Groene Week had op maandag direct al een spraakmakend begin met de opening van de energieneutrale Wêrom Wenningen door VROM-minister Cramer, wetenschapper Wubbo Ockels en gedeputeerde Anita Andriesen.
Van dinsdag tot en met vrijdag bezochten elke ochtend in totaal 200 leerlingen van groep 7 en 8 de Wêrom Wenningen. Daar kregen zij uitleg over de energievisie van de gemeente en een rugzakje met allerlei nuttige informatie. Op woensdagmiddag deden negentig kinderen en hun ouders mee aan de act van Acta uit Leeuwarden die geheel in het teken stond van wind en zon. Er werd een race met klompbootjes en zonnebootjes gehouden. Uitslag: 1-1.
In samenwerking met IVN werd in het kader van Scholen voor Duurzaamheid aan leerlingen van Piter Jelles !mpulse en het Lauwerscollege gevraagd de gemeente te adviseren over hoe de energievisie zich het beste laat communiceren aan de bevolking. De leerlingen stelden daartoe vijf adviesbureaus samen. Zo’n negentig mensen waren bij de presentatie aanwezig, die bovendien live op Omrop Fryslân te beluisteren was. Een jury onder voorzitterschap van weerman Erwin Kroll beoordeelde de adviezen.
Op dinsdagavond bezochten veertig bewoners van de wijk Westenstein II de Wêrom Wenningen. Een mooie gelegenheid om eens nader kennis te maken en met elkaar van gedachten te wisselen over mogelijkheden om op energie te besparen, onder meer door toepassing van duurzame energie.
Donderdagavond gaf Erwin Kroll acte de présence bij het debat met vertegenwoordigers van de gemeente en inwoners.
Op vrijdagavond werd de film ‘Earth’ vertoond en zaterdag werd de Groene Week afgesloten met een informatieve en gezellige Groene Markt waar maar liefst 750 mensen op af kwamen.
Op dinsdagmiddag vond een symposium plaats voor het bedrijfsleven met als thema ‘Energieneutraal (ver)bouwen: wij dragen bij’. Zo’n vijfenzeventig bij wonen en bouw betrokken professionals waren daarbij aanwezig.
Tijdens de Groene Week vielen er ook nog prijzen te winnen. Inwoners van de gemeente konden deelnemen aan de Groene Week Actie, die inhield dat men gedurende een week het eigen energieverbruik bijhield en bovendien een slagzin moest bedenken. Vijf deelnemers wonnen daarmee een gratis EPA-advies, beschikbaar gesteld door Frivius Energie in Dokkum. De winnaars waren de heer J. Strampel uit Oudwoude, de heer P. Veenstra uit Oudwoude, de heer F. Wesselius uit Burum, mevrouw C. Schotanus uit Burum en de heer J. Hoogsteen uit Kollum. Bovendien maakte men kans op een ballonvaart, aangeboden door de SchreuderGroep. De familie Elzinga uit Zwagerbosch was de gelukkige winnaar. Op woensdag 18 juni gingen zij de lucht in dankzij hun winnende slagzin: ‘Kollumerland in 2020 energieneutraal, want een schone en gezonde leefomgeving willen we toch allemaal!’ Ook de leerling Joël Brouwer van Piter Jelles !mpulse en leraar Menno van der Wal van het Lauwerscollege voeren mee. Ook konden inwoners van de gemeente tijdens de Groene Week het campagnebijtje voor hun raam hangen om zo hun steun aan de energiedoelstelling kenbaar te maken. Onder de deelnemers werden tien pakketten met vier superzuinige LED-lampen verloot. Op 17 juni vond op het gemeentehuis de feestelijke uitreiking aan de winnaars plaats. Persbericht prijswinnaars
De Groene Week werd mede mogelijk gemaakt door sponsors:
- Frivius Energie
- Rabobank
- Werom Wenningen
- Wijmenga
- Platform Wonen in Kollumerland
- Makelaardij Sikkema
- Energievisie
- Technisch Adviesburo Jinstal
Deze sponsors leverden een financiële bijdrage of een bijdrage in natura. De gemeente Kollumerland c.a. is hen zeer erkentelijk daarvoor.
De gemeente Kollumerland c.a. kan terugkijken op een buitengewoon geslaagde week en denkt nu na over het vervolg. Tot 2020 staat er namelijk nog veel te gebeuren. Bovendien: de doelstelling is wel zo belangrijk dat de aandacht er voortdurend op gevestigd moet blijven. Kortom: wordt vervolgd!
Donderdag 22 mei
Weerman Erwin Kroll jaagt een succesvol klimaatdebat aan
Op donderdagavond vond onder leiding van weerman en klimatoloog Erwin Kroll het debat ‘Een warme wereld, wij dragen niet bij’ plaats. Kroll kwam vertellen over zijn boek ‘Een warme wereld’ en trad met de aanwezige inwoners van Kollumerland c.a. in discussie over de (on)mogelijkheden van de toepassing van duurzame energie en over het behalen van de doelstelling van de gemeente om in 2020 energieneutraal te zijn.
In zijn inleiding vertelde Erwin Kroll dat al sinds het begin van de jaren zeventig bekend is dat de uitstoot van CO2 bijdraagt aan de opwarming van de aarde, maar dat de wereld eigenlijk pas echt wakker werd dankzij de film van Al Gore ‘An inconvenient truth’. De weerman benadrukte nog maar eens dat de aarde een systeem is, dat alles met elkaar samenhangt, en dat het van levensbelang is om de klimaatverandering zo klein mogelijk te houden. “We kunnen het. De vraag is of we het willen”, zo stelde hij.
Zeven stellingen
Zeven prikkelende stellingen fungeerden als kapstok van het debat. We zetten ze, samen met de reacties erop uit de zaal, nog even op een rij.
1. Klimaatverandering is niet erg. Er stelt zich op aarde gewoon weer een nieuw evenwicht in met nieuwe planten- en diersoorten.
De meeste aanwezigen waren van mening dat het zo eenvoudig niet gesteld kan worden; zij vinden de klimaatverandering een zorgwekkende zaak.
2. Het is de taak van de gemeente om klimaatverandering aan te pakken; burgers en bedrijven hebben hier geen taak.
Weerman Erwin Kroll verheugde zich over de unanieme reactie van de aanwezigen dat burgers en bedrijven beslist ook zelf een grote eigen verantwoordelijkheid dragen. “Er zijn tijden geweest waarin we eerst met de vinger naar iemand anders wezen. Nu zijn we ons ervan bewust dat wij zelf schuldig zijn aan de opwarming van de aarde.”
Ter voorbereiding op de volgende vijf stellingen gaven burgemeester Bilker en de studenten Sido de Wal en Ferdi Moes van het Van Hall Instituut uit Leeuwarden een toelichting op de energievisie van de gemeente en legden uit wat dat concreet betekent: bedrijven en inwoners zullen jaarlijks 4,5 % op energie moeten besparen. De gemeente wil overigens zelf al in 2012 energieneutraal zijn.
3. Op alle daken in de gemeente, die goed op de zon zijn gesitueerd, moeten zonnepanelen komen.
Tal van argumenten voor en tegen werden ingebracht, bijvoorbeeld met betrekking tot karakteristieke, rietgedekte boerderijen, de energieverslindende productie van zonnepanelen en het niet door iedereen gewaardeerde uiterlijk ervan. Erwin Kroll gaf de aanwezigen ter overweging dat met de uitwerking van goede ideeën eerst altijd veel tijd en energie zijn gemoeid. Tegenstanders voeren dan aan dat zonnepanelen helemaal niet zo milieuvriendelijk zijn. Maar met moderne zonnepanelen wordt de energie die met de productie gemoeid gaat in twee jaar tijd opgewekt.
4. Met negentien windmolens is Kollumerland energieneutraal. Beter is het om gelijk vijfentwintig windmolens te plaatsen zodat er overcapaciteit is waardoor de economie van Kollumerland heel wat jaren duurzaam kan groeien.
De meeste aanwezig waren het eens met deze stelling. Wat betreft het uiterlijk of de vermeend overlast van de windmolens stelde Erwin Kroll dat het een kwestie van wennen is. De oud-Hollandse molens op de Kinderdijk riepen bij de bouw in het midden van de 18e eeuw ook weerstand op en nu worden ze jaarlijks door vele duizenden mensen bezocht en zijn ze het visitekaartje van Nederland geworden. De gemeente Kollumerland c.a. bestudeert momenteel de mogelijkheden voor een windmolencluster ter vervanging van de bestaande molens.
5. Het beste zou zijn als alle boeren biogasinstallaties zouden aanleggen.
Over deze stelling waren de aanwezigen verdeeld. De agrariërs gaven aan dat een bedrijf toch een behoorlijke omvang moet hebben om zo’n kostbare installatie rendabel te maken. Samenwerking zou een oplossing zijn, maar dat vraagt nog wel om de nodige vergunningtechnische aanpassingen.
6. De OZB mag worden verhoogd om fondsen te creëren voor de financiering van duurzame energiemaatregelen.
Over deze stellingen waren de meningen sterk verdeeld en in ieder geval kwam duidelijk naar voren dat verhoging van de OZB niet de enige noch de beste oplossing biedt. Wethouder Hogendorp benadrukte wel dat de tijd van vrijblijvendheid ten einde loopt. “We moeten met z’n allen aan de slag om de steeds grotere vraag naar energie wereldwijd en het tegelijkertijd opraken van olie en gas op te vangen.”
7. De gemeente moet een gunstig bulk-contract afsluiten voor groene stroom waar alle burgers en bedrijven gebruik van kunnen maken.
De aanwezigen waren verdeeld over deze stelling. Het is onwaarschijnlijk dat groene stroom goedkoper kan worden geleverd dan traditionele stroom wanneer een bulk-contract wordt afgesloten. Waarschijnlijk komt de groene stroom dan uit het buitenland terwijl de gemeentelijke Energievisie uitgaat van het zelf opwekken van een hoeveelheid duurzame energie die binnen de gemeente nodig is. Bovendien los je met deze inkoopmethode niet je eigen problemen op in je eigen grondgebied. De gemeentelijke Energievisie draait juist om evenveel duurzame energie binnen de gemeente(grenzen) op te wekken als er nodig is om prettig te leven (de zgn ' celgedachte' ). Als je groene stroom in het buitenland inkoopt dan is dit wel lovenswaardig maar het kan nog beter door zelf groene stroom op te wekken.
Compliment!
Erwin Kroll nam afscheid met een compliment. “Ik kom op veel plaatsen in Nederland om over de opwarming van de aarde te vertellen. Maar Kollumerland is de eerste gemeente met een duidelijke ambitie.” Wethouder Hogendorp was het vooral opgevallen hoeveel kennis mensen al hebben over duurzame energie. Burgemeester Bilker gaf aan zich te verheugen over het brede draagvlak dat is ontstaan voor de gemeentelijke energiedoelstelling. “De Groene Week wordt een Groene Toekomst.”
